https://www.gohardasht.ir/profile/215256
| مهرگان از کهن ترين جشن هاى ايرانيان است كه سابقه اى چند هزار ساله داشته و هرسال دهم مهرماه (و به روايتى شانزده مهرماه) برگزار می شد. جشن مهرگان ريشه در آئين مهرپرستى يا ميترائيسم، دين اقوام باستانی ايران قبل از پيدايش زرتشتيسم دارد. به قول زنده ياد دکتر پرويز ناتل خانلری : " مهرگان ، جشنى به درازاى تاريخ ايران " می باشد. علاوه بر ايران در هندوستان و افغانستان و آسيای ميانه نيز رواج داشت و بعدها منطقه گسترش آن تا به اروپا توسعه يافت. مُهر و نشان مهرپرستی را امروزه هم می توان در بسياری از سنن و اعيادی که در ايران و اروپا و آسيا هنوز برگزار می شوند مشاهده کرد اما به شکل تغيير يافته و با پوشش و جامه ی مذهبي، چه اسلامی و چه مسيحی . برخلاف ديگر ايزدان و خدايان که براساس پيروانشان از ازل بوده اند مهر يا ميترا در شب يلدا در غاری از دل يک سنگ زاده شد تا چون خورشيدی تابان، ظلمت طولانی زمستان را پايان بخشد. براساس اين آئيين گياهان و جانوران نه در آسمانها بلکه در زمين آفريده شدند ، به باور مهرپرستان از شيره هوم (گياهى است داراى شيره اى سفيد كه در ايران و افغانستان مى رويد) گياهان و جانوران بوجود مىآيند. اما اين گياه در آغاز در انحصار خداى ملعونى بنام ايزدهوم بوده و مانع از استفاده از آن و آفرينش مىشد, ميترا ايزد بدکنش هوم را كشته و شيره گياه را به زمين مىپاشد و انواع گياهان و جانوران از اين شيره پديد مىآيند. بعدها اين روايت در برخورد با آيين های ديگر ملل همجوار ايران تغيير يافت و هوم به شکل گاوی افسانه ای درآمد که با کشتن آن توسط ميترا و ريختن خون آن بر زمين گياهان و جانوران بوجود آمدند. مهرگان در آغاز مجموعه اى از آئينها و مراسم ساده اى بود كه در طى سال در بزرگداشت ميترا و سپاس از او بخاطر آزاد سازى نطفه گياهان و جانوران(و نه خلق آنها) عمدتا توسط دهقانان و شبانان كه پرستاران و تيمارگران گياهان و جانوران محسوب مىشدند برگزار مىشد. مهرگان در واقع آئين زحمتكشان و بويژه کشاورزان بود. | ![]() زاده شدن ميترا از درون سنگ |
|
چون مهرپرستى تدريجا دين رسمى امپراطورى شد، مثل اغلب اديان که وقتی به ابزار تبليغات دولتی تبديل شدند بتدريج سادگی و خصلت مردمی ابتدايی خود را از دست داده و به عامل فشار و تهديد و تحميق مردم توسط شاهان و مغان و در مجموع همه ستمگران تبديل شد. از مراسم بسيار زننده اىكه در اين دوره در بين طبقات بالاى جامعه متداول شد قربانى كردن گاو در چندين نوبت در سال بود. مغان براى بزرگاندن دم و دستگاه خدايان، از به قربانگاه فرستادن حتى تنها گاو مردنى شبانى مردنى و خانه بدوش چشم نمىپوشند. "مهرپرستى در قربانگاههاى به خون آلوده و پر مگس، چارپايان قابل قربانى را به خاك و خون مىكشد، و از اين راه هرچه فقر شبانان و كشاورزان وتوده هاى بىخواسته بيشتر مىشود، نيازشان به خدايان محسوس تر مىشود. " حتى با كمياب شدن گاو، ناگزير چارپاى كوچكترى را به جاى گاو به قربانگاه مىبرند و اين چارپا را ناچار "گو سپنته" يا گوسپند يا گوسفند يعنى گاو مقدس مىنامند.تا جايى كه امروز هم به گوسفند گاو مقدس مىگوييم" (تاريخ جشنهاى ايران_ دكتر پرويز رجبى) |
![]() ديوارنگاره از يک مهرابه در مارينو ايتاليا که صحنه کشتن ورزا (گاو) توسط ميترا را نشان می دهد |
آفرین خیلی مطلب خوبیاست
پيام دبير كل يونسكو به مناسبت نوروز
پيام دبيركل سازمان ملل متحد به مناسبت نوروز
پیام شادباش انجمن موبدان تهران به مناسبت آغاز سال نو
برآورد زمانِ ٨ هزار سالهي اشوزرتشت بنابر يافتههاي باستانشناسي
یلدا در افسانه ها و اسطوره های ایرانی
كوروش، فرمانروايي كه به جاي ويران كردن، آباداني ميگستراند
274926 بازدید
5 بازدید امروز
80 بازدید دیروز
311 بازدید یک هفته گذشته
Powered by دوستیابی و همسریابی گوهردشت (Gegli)
Copyright ©2003–2026 Gohardasht (Gegli Social Network) — All Rights Reserved.
Engineered by Dr. Mohammad Hajarian.
All platform architecture, software development, programming, design, and innovative algorithms have been fully and exclusively designed, developed and engineered by Dr. Mohammad Hajarian.
گوهردشت — شبکه اجتماعی برای دوستیابی، مکالمه واقعی، همدم یابی هوش مصنوعی و ارتباط انسانی پایدار.