فردوسی

اشعاری ازفردوسی،بزرگ شاعر پارسی زبان ایرانی: دراز است دست فلک بر بدی		همه نیکویی کن اگر بخردی
چو نیکی کنی، نیکی آید برت		بدی را بدی باشد اندرخورت
چو نیکی نمایدت کیهان‌خدای		تو با هر کسی نیز، نیکی نمای
مکن بد، که بینی به فرجام بد		ز بد گردد اندر جهان، نام بد
به نیکی بباید تن آراستن		که نیکی نشاید ز کس خواستن
وگر بد کنی، جز بدی ندروی		شبی در جهان شادمان نغنوی

 

نمانیم کین بوم ویران کنند		همی غارت از شهر ایران کنند
نخوانند بر ما کسی آفرین		چو ویران بود بوم ایران زمین
دریغ است ایران که ویران شود		کنام پلنگان و شیران شود

فردوسی، حکیم و شاعر خوش سخن ایران در مورد حمله وگرفتن ایران توسط تازیان گوید:

چو بخت عرب بر عجم چیره شد                    همی بخت ساسانیان تیره شد

 

همان زشت شد خوب، شد خوب زشت              شده راه دوزخ  پدید از بهشت

 

دگرگونه شد چرخ گردون بچهر                     ز  آزادگان  پاک  ببرید  مهر

 

به  ایرانیان  زار و  گریان  شدم                    ز ساسانیان  نیز  بریان   شدم

 

دریغ آن سر و تاج و اورنگ و تخت                دریغ آن بزرگی و آن فرّ و بخت

 

چو با تخت، منبر برابر شود                         همه  نام  بوبکر و  عمّر  شود

 

تبه گردد  آن  رنجهای  دراز                        نشیبی  دراز  است  پیش  فراز

 

نه تخت و نه دیهیم بینی نه شهر                      ز اختر همه تازیان راست بهر

 

ز پیمان بگردند وز راستی                            گرامی شود  کژّی و  کاستی

 

رباید همی این از آن، آن ازین                                    ز نفرین  ندانند  باز  آفرین 

 

نهانی بهتر زآشکارا  شود                            دل مردمان سنگ خارا شود

 

شود بنده  بی هنر  شهریار                           نژاد و  بزرگی  نیاید  به کار

 

از ایران و از ترک و از تازیان                     نژادی  پدید  آید  اندر  میان

 

نه دهقان، همه ترک و تازی بود                    سخنها  به  کردار بازی  بود

 

نه جشن و نه رامش، نه گوهر نه نام                به کوشش ز هرگونه سازند دام

 

بریزند خون از پی خواسته                           شود  روزگار  بد    آراسته

 

زیان کسان از پی سود خویش                       بجویند  و دین  اندر آرند  پیش

 

ز شیر شتر خوردن و سوسمار                  عرب را به جایی رسیده است کار

 

که تاج کیانی  کند آرزو                           تفو برتو ای چرخ گردون، تفو!

 

 نمانیم کین بوم ویران کنند                        همی غارت از شهر ایران کنند

 

نخوانند بر ما کسی آفرین                        چو ویران بود بوم ایران زمین

 

دریغ است ایران که ویران شود                 کنام  پلنگان  و  شیران   شود